Parti Tüzüğü
BİRİNCİ BÖLÜM
GENEL ESASLAR
Partinin adı, Merkezi ve Hususi işareti: (Amblemi)
Madde 1: Büyük Birlik Partisi, Türkiye Cumhuriyeti Anayasası, Siyasi Partiler Kanunu, Seçim Kanunları, temel insan haklarını güvence altına alan uluslararası sözleşmeler ve ilgili diğer mevzuat esasları çerçevesinde siyasi faaliyette bulunmak maksadıyla kurulmuş bir siyasi teşekküldür.
Büyük Birlik Partisi’nin Kurucusu, Ebedi Siyasi Lideri ve ilk Genel Başkanı Muhsin YAZICIOĞLU’dur.
Partinin Genel Merkezi ANKARA’da olup kısaltılmış adı BBP, hususi işareti HİLÂL içinde GÜL ve altında Büyük Birlik Partisi şeklindedir.
AMAÇ VE GÖREVLE İLGİLİ TEMEL İLKELER
Madde 2: AMAÇ
- Büyük Birlik Partisi, Türkiye Cumhuriyeti’nin temel değerlerine; Atatürk'ün onurlu, tam bağımsızlıkçı ilkesine bağlı; evrensel hukuk çerçevesinde, temel insan hak ve hürriyetlerini kabul eden, demokratik meşruiyet anlayışı içerisinde, milli kültüre dayalı milliyetçiliği esas alan bir ülke ve devlet idaresini gaye edinmiştir.
- Millî, demokratik, laik ve sosyal bir hukuk devleti olan Türkiye Cumhuriyeti’nin, birlik ve bütünlük içinde gelişmesini, sosyal devlet anlayışıyla, milletin devletiyle bütünleşmiş olduğu çağdaş, akılcı ve bilime dayalı bir yönetim yapısına kavuşturulmasını savunur. Demokrasi anlayışımız, siyasi manada millet iradesinin üzerinde hiçbir iradenin tanınmamasını esas alır.
- İktisadî karar ve uygulamaların "Milli İktisat Siyaseti" anlayışıyla, ülkenin ve dünyanın gelişen ve değişen ekonomik dengelerini gözeterek, üretim ekonomisine dayalı bir model öngörür. Milli gelirin hakça paylaşıldığı, sosyal devlet ilkesinin en geniş anlamda uygulandığı bir toplumun inşasını hedef alır. Dışarıdan müdahalelerle İktisadî ve sosyal yapımızın tahrip edilmesine izin verilemez.
- Dış Siyasette, Türk Devletleri ile iktisadî, sosyal ve kültürel birlikler kurmayı esas alan; İslam coğrafyası ve bölge ülkeleriyle yakın işbirliği ve bütün dünya ile barışçı ilişkiler içinde olmayı kabul eden, milli menfaatler doğrultusunda siyasî coğrafyamızın imkânlarını değerlendiren çok yönlü işbirliklerinden yanadır. Dış politikada teslimiyetçi tavırlar kabul edilemez.
Büyük Birlik Partisi olarak; Türk milleti, Türk yurdu ve bütün ülkelerle barış içerinde yaşamayı savunan yeni bir siyaset anlayışına inanıyoruz.
Bizler aileyi Türk toplumunun temeli kabul ediyoruz. Bu çerçevede insanı merkeze alan bir siyaset anlayışıyla, bireylerin güvenlik içinde, özgürce ve refaha ulaşmış mutlu, düşünen, üreten bir Türkiye ülküsüne bağlı vatandaşlar olmasını arzuluyoruz.
Toplumun geleceğinin; iyi eğitim almış, yetişmiş, ülkesine ve milletine hizmet etme sorumluluğu taşıyan nesillerde olduğunun bilinci içinde, eğitimde fırsat eşitliğinin sağlanmasına inanıyoruz.
Gençlik Milletin geleceğidir. Milli ve manevi değerlere bağlı, akılcı; duyarlı, bilimi kendine rehber edinmiş, yüksek sorumluluk sahibi bir gençlik BBP’nin arzuladığı gençliktir.
Halkın iradesinin mutlak olduğu, siyasi manada halkın iradesi üzerinde hiçbir iradenin olamayacağı, demokrasinin bütün kurum ve kurulları ile devletin bekası ve milletin mutluluğunu esas alacağı, temel hak ve özgürlüklerin teminat altında olduğu bir demokrasi anlayışı BBP’nin demokrasi anlayışının temelidir.
Büyük Birik Hareketi, dünyada ve Türkiye’de huzuru, barışı ve kardeşliği tesis etmenin, hukukun üstünlüğüne dayalı, temel insan hak ve hürriyetlerinin sağlanması ile mümkün olacağına inanan, bu anlayışı siyasetin merkezine almış, siyasette esas amacın milletin birlik ve beraberliği ile refah ve saadetini tesis etmek olduğuna inanan bir siyasi harekettir.
Partimizin ilkesi özetle; Dik duracağız, Düz Yürüyeceğiz ve Doğru söyleyeceğiz. İktidarımızda “Güçlü Türkiye” hedefine, Hakk’a dayanarak ve halkla bütünleşerek başaracağız.
İKİNCİ BÖLÜM
ÜYELİK
ÜYE OLMANIN ŞARTLARI-ÜYE OLAMAYACAKLAR-ÜYELİK İŞLEMLERİ PARTİ ÜYELİĞİNİN SAĞLADIĞI HAKLAR VE SORUMLULUKLAR (SPK Mad. 6.11.12)
Madde 3:
- ÜYE OLMANIN ŞARTLARI:
A.1- Tüzük’te belirtilen amaç ve ilkeleri, Parti Programını benimsemiş olmak,
A.2- Medeni ve siyasi hakları kullanma ehliyetine sahip, 18 yaşını doldurmuş olmak,
A.3- Başka bir siyasi partiye kayıtlı olmamak,
A.4- Partiye belirli bir üyelik aidatı ödemeyi taahhüt eden her Türk Vatandaşı Büyük Birlik Partisi’ne üye olabilirler.
- ÜYE KABUL EDİLMEYECEK OLANLAR
B.1- Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmayanlar,
B.2- Hâkimler, Savcılar, Sayıştay dâhil yüksek yargı organları mensupları, kamu kurum ve kuruluşlarının memur statüsündeki görevlileri, yaptıkları hizmet bakımından İşçi niteliği taşımayan diğer kamu görevlileri, Silahlı Kuvvetler mensupları ile yüksek öğretim öncesi öğrencileri,
B.3- Zimmet, ihtilas, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, inancı kötüye kullanma, dolanlı iflas gibi yüz kızartıcı suçlar ile istimal ve istihlak kaçakçılığı dışında kalan kaçakçılık suçları, resmi ihale ve aleni satımlara fesat karıştırma veya devlet sırlarını açığa vurma suçlarından biriyle mahkûm olanlar,
B.4- Kamu hizmetlerinden yasaklılar,
B.5- Herhangi bir suçtan dolayı ağır hapis veya taksirli suçlar hariç, üç yıl veya daha fazla hapis cezasına mahkûm olanlar,
B.6- Türk Ceza Kanununun 312. Maddesinin ikinci fıkrasında yazılı halkı sınıf, ırk, din, mezhep veya bölge farklılığı gözeterek kin ve düşmanlığa açıkça tahrik etme suçlarından mahkûm olanlar,
Büyük Birlik Partisi’ne üye olamazlar.
ÜYELİK
ÜYE OLMANIN ŞARTLARI-ÜYE OLAMAYACAKLAR-ÜYELİK İŞLEMLERİ PARTİ ÜYELİĞİNİN SAĞLADIĞI HAKLAR VE SORUMLULUKLAR (SPKMad. 6.11.12)
Madde 3:
- C) ÜYELİK İŞLEMLERİ
- Üyelik şartlarını haiz kişi, kanuni ikametgâhının bulunduğu İlçe Başkanlığına şahsen veya taahhütlü mektupla “GİRİŞ BEYANNAMESİ” doldurarak müracaat eder. O ilçede parti teşkilatı yok ise en yakın İlce başkanlığına başvuru yapabilir. Bu müracaatlar en geç 1 ay içerisinde ilçe yönetim kurulu tarafından karara bağlanır ve üye başvurusu yapana cevabı verilmek mecburiyetindedir. Üyelik başvurusu kabul edilmiş ise; İlçe Yönetim Kurulunca, üyelik kaydı karara bağlanır. İş bu karar tarih ve sayısına göre “Üye Kayıt Defterine” geçirilir ve Genel Merkez Teşkilat Başkanlığına bildirilir. Genel Merkez tarafından Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı’na bildirilmesi ve orada kabul edilerek sisteme düşmesiyle üyelik kesinlik kazanır.
Üyelik talebi reddedilenler, redde ilişkin kararın kendilerine bildirilmesinden itibaren 15 gün içinde, ilçenin bağlı bulunduğu İl Yönetim Kurulu nezdinde itirazda bulunabilirler. Bu halde İl Yönetim Kurulu, itirazı 15 gün içinde karara bağlar. İl Yönetim Kurulunun bu hallerde verdiği karar kesindir.
Kişi, Parti teşkilatındaki ya da yan kuruluşlarındaki görevi ne olursa olsun parti üyeliği yönünden esas olarak, kanuni ikametgâhının bulunduğu ilçe teşkilatıyla ilişkilendirilir. Her halükârda, kişi aynı partinin birden fazla ilçe teşkilatında üye olarak bulunamaz. Bu gibi hallerde son kaydolunandan önceki ilçelerdeki üyelik kayıtlan geçersizdir. Yurtdışında ikamet eden Türk vatandaşı kişiler, yaşadıkları şehir, ya da ülke de parti temsilciliğimiz kurulmamış ise bu kişiler Türkiye’deki son ikametgâh adreslerinin bulunduğu ilçe Başkanlığına başvurarak üye kayıtlarını yaptırabilirler. Üye Kayıt Defterleri sadece İlçe Teşkilatlarında bulundurulur.
- D) PARTİ ÜYELİĞİNİN SAĞLADIĞI HAKLAR VE SORUMLULUKLAR
D.1- Parti üyeleri, Parti Tüzüğü’nde belirlenmiş amaç ve hedeflerin gerçekleştirilmesi için kurallar çerçevesinde her kademedeki göreve aday olabilirler.
D.2- Parti Üyeleri: Parti teşkilatlarınca düzenlenen toplantılara katılarak, düşünce ve görüşlerini bildirebilir. Kongre delegeliği ve kurullardaki Başkan ve Üyelikler dahil her türlü göreve aday olmak, oy vermek dahil Parti Programı ile ilgili görüşlerini teşkilat görevlilerine duyurmak ve seçimlerde aday olma hakkına sahiptir.
D.3- Parti üyeleri: Anayasa, kanunlar, Parti Tüzük, Program ve Yönetmeliklerinde belirtilen hükümlere ve Partinin yetkili organlarınca alınan kararlara uymak.
Parti içi faaliyetlerde, samimiyet, sadakat, dostluk ve kardeşlik bağlarıyla hareket etmek.
Partinin ilke ve amaçlarını yaymak ve hedefe ulaştırmak.
Siyaseti topluma hizmet etmek için yapmak.
Üye: Yetkili organlarca verilen kararlara ve yayınlanan bildirilere aykırı söz ve yayında bulunmamak. Parti içinde sevgi, saygı, huzur ve ahengi bozacak davranışlardan kaçınmak sorumluluğunu taşır.
GENEL MERKEZ YÖNETİMİNCE ÜYELİĞE KABUL:
Madde 4: Partiye üye olmak isteyen TBMM üyeleri, Belediye Başkanları, Partilerin Merkez Karar Yönetim ya da Disiplin Kurulu üyeliği yapmış bulunanların başvuruları MYK (Başkanlık Divanı)’da değerlendirilip, karara bağlanır. Kabul edilmeleri halinde başvuru evrakları ilgili ilçe teşkilatlarına gönderilerek başvuruların üyelik işlemleri ikmal edilir.
PARTİDEN AYRILMIŞ BULUNANLARIN YENİDEN ÜYELİĞİ:
Madde 5: Memuriyete girme gibi kanundan kaynaklanan bir neden olmaksızın, parti üyeliğinden istifa etmiş olanların yeniden üyelik başvurusu; ikamet ettiği ilçe yönetim kurulunun görüşü alınarak, il yönetim kurulunca karara bağlanır. Bu konuda verilecek ret kararına karşı ilgili kişi; kararın kendisine bildiriminden itibaren 15 gün içinde Merkez Karar Yönetim Kuruluna itiraz edebilir. Kanundan kaynaklanan bir neden olmaksızın Kurucular Kurulu, Merkez Karar Yönetim Kurulu ile Merkez Disiplin Kurulu üyeliği, il başkanlığı ve il belediye başkanlığı yapmış olanlar ile partili milletvekillerinden istifa etmiş olanların yeniden parti üyeliği için yapacakları başvurular hakkında karar vermek, Merkez Karar Yönetim Kurulu'na aittir. Bu madde hükümleriyle ilgili MKYK'nın vereceği karar parti içi işlemler açısından kesindir.
ÜYE KAYIT DEFTERİ:
Madde 6- Üye Kayıtları için Genel Merkezce hazırlanarak, İl Yönetimleri marifetiyle İlçe Teşkilatlarına ulaştırılan ve İlçe Seçim Kurulu Başkanlığı’nca tasdikli Üye Kayıt Defterleri kullanılır.
ÜYELİĞİN SONA ERMESİ:
Madde 7- Parti Üyeliği
- Ölüm
- İstifa
- Başka bir partiye üyelik başvurusunda bulunma veya üye olma, mahalli idare ya da milletvekilliği seçimlerinde bir başka partiye adaylık başvurusunda bulunma ve aday olma ile,
- Kanun ve Tüzüğe göre üye olma şartlarının üyeliğe başvuru anında taşınmadığının sonradan anlaşılması
- İhraç (çıkarma) durumlarında üyelik sona erer.
- Merkez Karar Yönetim Kurulu tarafından, tamamen kapatma kararı alınan ilçelerin yapmış oldukları üyelik kayıtlarının düşmesine karar verilebileceği gibi üyeliklerin devamına da karar verilebilir.
İstifanın belgelenmesi için; istifanın yazılı veya noter aracılığı ile yapılmış olması gerekir. İstifasını yazılı olarak sunmayıp Basın yoluyla istifa ettiğini duyuranların, MKYK tarafından istifanın öğrenilmesinden 6 ay içinde, istifa ettiği tarihten itibaren ise en geç 1 yıl içerisinde MKYK kararı ile üyelikleri düşürülür.
Disiplin Kurulu kararı ile partiden ihraç edilme, bu durumda İlçe Yönetim Kurulu ihraç kararını Üye Kayıt Defteri’ndeki, ihracına karar verilmiş üyeye ilişkin kaydın karşısına işler ve durumu üst makamlara bildirir.
Üyeliğine son verilenlerin kayıtları İlçe Yönetim Kurulu kararıyla silinir. Bu karar ilgiliye bir (1) hafta içerisinde yazıyla bildirilir. İlgili bir hafta içerisinde bir üst yönetim nezdinde itirazda bulunabilir. Kişinin adresi son beyanındaki adresidir.
MKYK’nın 15 gün içerisinde konuyla ilgili vereceği karar parti içi işlemleri için kesindir.
ÜYELİK YÖNETMELİĞİ:
Madde 8- Üyelikle ilgili müracaatların ve diğer işlemlerin nasıl yapılacağını, Genel Merkezce tutulacak Genel Üye Kayıt Defteri’nin tutulma esaslarını içeren hususlar Siyasi Partiler Kanunu ve bu Tüzük hükümlerine aykırı olmamak kaydıyla bir yönetmelikle düzenlenir. Bu Yönetmelik MKYK tarafından oluşturulacak komisyon tarafından hazırlanır ve MKYK onayı ile geçerlilik kazanır. Yönetmelik değişikliği de aynı usul ile gerçekleştirilir.
Üyelik kaydının Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı sistemine kaydı Genel Merkez görevlilerince yapılacak olup, bu kayıt oluşturuluncaya kadar üyelik hak ve sorumlulukları doğmaz. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı sistemine üye kaydının sistem tarafından kabul edilmediği durumlarda herhangi işleme gerek kalmadan üyelik kaydı silinir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
TEŞKİLAT YAPISI
TEŞKİLAT
Madde 9: Parti teşkilatı merkez ve taşra teşkilatı ile bunların yan kuruluşlarından ve yurtdışı temsilciliklerden oluşur. Ayrıca, il, ilçe ve beldelerde, köy ve mahalle temsilcilikleri, seçim çevresi başkanlıkları, sandık bölgesi temsilcilikleri kurulabilir, bunlarla ilgili olarak; çalışma esasları, Merkez Karar Yönetim Kurulunca bir yönetmelik dâhilinde belirlenir. Yan kuruluşlar; partinin gayesine uygun olarak çalışmak üzere ‘ihtiyaca göre teşkilatlanma ve yerinden yönetim’ ilkeleri çerçevesinde merkez ya da taşra teşkilatı hüviyetlerinde teşkil olunmuş ihtiyarî kurullardır.
Yan Kuruluşlar;
- Genel Merkez Kadın Kolları
- Genel Merkez Alperen Gençlik Kolları
Genel Merkez, il, ilçe ve belde teşkilatlarına bağlı olarak Kadın Kolları ve Gençlik Kolları kurulabilir, bunlarla ilgili çalışma esasları Merkez Karar Yönetim Kurulu’nca yönetmelikler dâhilinde belirlenir.
Genel Merkez Kadın Kolları Başkanından onay alınarak il ve ilçe kadın kolları başkanı atanabilir.
Genel Merkez Alperen Gençlik Kolları Başkanından onay alınarak il ve ilçe alperen gençlik kolları başkanı atanabilir.
Parti Genel Merkezince parti içi eğitim ve araştırma maksatlı parti okulları açılabilir. Çalışma esasları Merkez Karar Yönetim Kurulunca yönetmelikler dâhilinde belirlenir.
YAN KURULUŞLARLA İLGİLİ GENEL ESASLAR:
Yan kuruluşlar ancak parti teşkilatının kurulu bulunduğu ilçe hudutları içerisinde kurulabilir ve ancak yan kuruluşlar hariç olmak üzere ilçe, il ya da genel merkez düzeyindeki bir parti kademesine bağlı olarak çalışırlar. Bağlanılan kademenin fesh olunması halinde ‘bağlılık’ Kurucu Yönetim Kurulları’na, 45 gün içerisinde Kurucu Yönetim de atanmazsa bir üst kademeye intikal eder. 298 sayılı Kanun’un 14. maddesi değişik 11. fıkrasının öngördüğü teşkilatlanma şartı yan kuruluşlar yönünden aranmaz.
YAN KURULUŞLARA ÜYELİK ŞARTLARI:
Doğrudan yan kuruluşlara üye olunamaz ve üye kaydedilemez. Siyasi Partiler Kanunu’nun 11. ve 12. maddesindeki genel hükümler gözetilerek parti üyesi olan herkes varsa yaş, cinsiyet, meslek, uzmanlık vb. özel şartları uymak kaydıyla partinin yan kuruluşlarında da görev alabilir. Ancak SPK’nın 32. madde 2. fıkrasının Disiplin Kurulları’nda görevi olanlara getirdiği kısıtlama saklıdır. Parti üyeliğini bir şekilde kaybeden kişinin varsa yan kuruluşlardaki görevi de düşer.
YAN KURULUŞLARIN FAALİYET ŞEKİL VE ŞARTLARI:
Yan kuruluşlar, bağlı bulundukları parti kademesinin mevzuatının öngördüğü görevlerini yapmasına kendi alanlarında katkı yaparlar. Yan kuruluşların faaliyet şekil ve şartlarına ilişkin diğer ayrıntılar MKYK tarafından hazırlanan iç yönetmelikle belirlenir.
YAN KURULUŞLARIN KARAR VE YETKİLİ ORGANLARI VE SEÇİMİ
- Yan kuruluş yönetimleri;
- Mahalle/Semt ya da Bucak/Köy Temsilcilikleri için bir temsilci ve yeterince vekilinden oluşmak üzere en az iki üyeden,
- İlçe ve varsa belde teşkilatına bağlı yan kuruluş yönetimleri, başkanları dâhil en az üç üyeden,
- Diğer tüm yan kuruluş yönetimleri de başkanları dâhil en az beş üyeden teşekkül ettirilir ve bağlı bulundukları teşkilat başkanının teklifi, yönetmeliklerinde belirlenecek bir üst kademenin onayıyla atanırlar.
- Yan kuruluşlarda toplantı yeter sayısı salt çoğunluk, karar yeter sayısı katılanların çoğunluğudur.
- Yan kuruluş yönetimlerinde Tüzüğün 34. maddesinin kıyasen uygulanmasıyla yarıyı aşan bir eksilme meydana geldiğinde boşalan yerler aynı usulle atamayla doldurulur.
- Yan kuruluşlar yönetimlerinin görev süreleri bağlı bulundukları teşkilatın kurultay dönemi ile sınırlıdır. Kurultayın ardından 45 gün içerisinde bir değişiklik veya yeni bir kurul ataması yapılmamışsa mevcut yönetim (c) şıkkı hükümleri saklı kalmak kaydıyla herhangi bir işleme gerek olmaksızın görevini sürdürür.
YURTDIŞI TEMSİLCİLİKLERİ
Merkez Karar Yönetim Kurulu kararıyla, yabancı ülkelerde yurtdışı temsilcilikleri, ilgili kanunlar çerçevesinde kurulur. Çalışma esasları, ilgili yabancı ülke kanun ve hükümleri de dikkate alınarak Merkez Karar Yönetim Kurulunca bir yönetmelik dâhilinde belirlenir. Parti tüzüğüne ek bir Merkez Karar Yönetim Kurulu kararı ile yurtdışı temsilcilikleri açılabilir.
PARTİ ŞEMASI:
I- MERKEZ TEŞKİLATI
A- GENEL MERKEZ
- Büyük Kurultay
- Merkez Karar Yönetim Kurulu
- Genel Başkan
- Başkanlık Divanı
- Merkez Disiplin Kurulu
- Genel İstişare Kurulu
- Akademik Danışma Kurulu
- Merkezdeki ve Merkeze Bağlı Yan Kuruluşlar
- Teftiş Kurulu
- Genel Merkez Kadın Kolları Başkanlığı
1- Genel Merkez Kadın Kolları Başkanı
2- Kadın Kolları Merkez Yönetimi
- Genel Merkez Alperen Gençlik Kolları Başkanlığı
- Genel Merkez Alperen Gençlik Kolları Başkanı
- Alperen Gençlik Kolları Genel Merkez Yönetimi
- Alperen Gençlik Kolları İlçe Başkanı
- Alperen Gençlik Kolları İlçe Yönetimi
B- TBMM KURULLARI
- TBMM Parti Grubu
- TBMM Grup Disiplin Kurulu
II- TAŞRA TEŞKİLATI
A- İL TEŞKİLATI
- İl Kurultayı
- İl Başkanı
- İl Yönetim Kurulu
- İl Disiplin Kurulu
- İl Teşkilatına Bağlı Yan Kuruluşlar
- Kadın Kolları İl Başkanı
- Kadın Kolları İl Yönetimi
- Alperen Gençlik Kolları İl Başkanı
- Alperen Gençlik Kolları İl Yönetimi
- Seçim Çevresi Başkanı
- Seçim Çevresi Yönetimi
B- İLÇE TEŞKİLATI
- İlçe Kurultayı
- İlçe Başkanı
- İlçe Yönetim Kurulu
- Belde Teşkilatı
- İlçe Teşkilatına Bağlı Yan Kuruluşlar
- Kadın Kolları İlçe Başkanı
- Kadın Kolları İlçe Yönetimi
- Gençlik Kolları İlçe Başkanı
- Gençlik Kolları İlçe Yönetimi
- Mahalle/Semt Temsilciliği
- Bucak/Köy Temsilciliği
- Belde teşkilatına bağlı kurulabilecek Kadın ve Alperen Gençlik Kolları
C- MAHALLİ İDARELER MECLİS GRUPLARI
- İl Genel Meclisi Grubu
- Belediye Meclis Grupları
III- YURTDIŞI TEMSİLCİLİKLERİ
MERKEZ TEŞKİLATI
A.GENEL MERKEZ
BÜYÜK KURULTAY, GÖREV ve YETKİLERİ:
Madde 10:
Büyük Kurultay, partinin en üst karar ve denetim organı olup bu sıfatla;
1 - Parti Genel Başkanını, Merkez Karar ve Yönetim Kurulu ile Merkez Disiplin Kurulu'nun asıl ve yedek üyelerini gizli oylama ile seçmek,
2 - Partinin tüzük ve programında değişiklik yapmak, gelir-gider ve kesin hesabını kabul veya reddetmek, Merkez Karar ve Yönetim Kurulu'nun faaliyet raporu ile gelecek dönem bütçesini müzakere edip karara bağlamak, yönetimin ibrası konusunda karar vermek,
3 - Toplumu ve devleti ilgilendiren konularla, kamu faaliyetleri ve parti politikaları hakkında genel nitelikte olmak kaydıyla temenni niteliğinde veya bağlayıcı kararlar almak,
4 - Partinin tüzel kişiliğinin feshine, başka parti ile birleşmesine karar vermek, fesih kararı vermesi halinde parti mallarının tasfiyesi ve intikal şekli ve yerini karara bağlamak,
5 - Kanun ve tüzükte verilen diğer görevleri ifa etmek, gündeminde yer alan konuları müzakere edip karara bağlamak, Büyük kongrenin yetki ve görevidir.
Büyük Kurultay partinin en yüksek organıdır. Bu sebeple bütün partililer Büyük Kurultay kararlarına uyarlar.
BÜYÜK KURULTAY DELEGELERİ
Madde 11 : Büyük Kurultay, il kurultaylarınca seçilmiş delegeler ile tabii delegelerden oluşur. Seçilmiş delegeler toplamı, TBMM üye tam sayısının iki katından fazla olamaz. TBMM üye tam sayısının değiştirilmesi durumunda, yapılacak ilk kongrelerde TBMM üye tam sayısının iki katı, il kongrelerince seçilecek delege sayısı olarak dikkate alınır, Taşıdıkları sıfat dolayısıyla büyük kurultay delegesi olan kişiler (Tabii Delegeler), ayrıca il kongrelerince üst kurul delegesi olarak seçilemezler.
1 - Büyük Kurultayın Seçilmiş Delegeleri Hangi ilin kaç adet seçilmiş delege ile büyük kurultayda temsil olunacağı, aşağıda yazılı usul ve esaslara göre belirlenir: Seçilmesi gereken toplam delege sayısının yarısı (TBMM üye sayısı), illerden seçilecek milletvekili sayısına göre illere tahsis edilir. Tahsisten sonra kalan delege sayısının, partinin son milletvekili genel seçiminde almış olduğu toplam oya bölünmesiyle kat sayı elde edilir. Kat sayının, partinin ilde almış olduğu toplam oyla çarpımı sonucu bulunacak rakam ile yapılmış tahsisin toplamı, o il kurultayında seçilecek büyük kurultay delege sayısını teşkil eder. Büyük Kurultayın yapılacağı tarihe göre, partinin katıldığı genel seçim olmamış veya partinin seçimlere katılmamış olması gibi hallerin varlığında, her il; seçmesi gereken milletvekili sayısının iki katı delege ile büyük kurultayda temsil olunur. İl kurultayında ilin kaç adet büyük kurultay delegesi seçeceği, kurultay seçim takvimine karar verildiğinde; Teşkilat Başkanlığı'nca hesaplanır ve Merkez Karar ve Yönetim Kurulu'nca onaylandıktan sonra il başkanlıklarına bildirilir. Hatalı hesaplamalar, aynı yöntemle düzeltilir.
2 - Büyük Kurultayın Tabii Delegeleri Genel Başkan, Merkez Karar ve Yönetim Kurulu üyeleri, Merkez Disiplin Kurulu başkan ve üyeleri, üyeliği devam eden Parti Kurucuları ile Partili bakan ve milletvekilleri büyük kongrenin tabii delegeleridir. Parti üyeliğinden istifa eden üye, kurucu üye sıfatını da kaybeder. Tekrar partiye üye kaydedilmiş olsa bile kurucu sıfatı ile tabii delege olamaz.
3 - Büyük Kurultayın Onur Üyeleri Görevde bulunan YDK ve Akademik Danışma Kurulu başkan ve üyeleri, Parti ile üyelik bağı devam etmek kaydıyla genel başkanlık, başbakanlık, bakanlık, TBMM üyeliği, Merkez Karar ve Yönetim Kurulu üyeliği, Merkez Disiplin Kurulu başkan ve üyeliği, Genel Merkez Kadın ve Alperen Gençlik Kolları başkanlığı yapmış olanlar, büyük kurultayın onur üyesidirler. Bunlar kurultayda söz alabilir, fakat delegelik sıfatları olmadıkça oy kullanamazlar.
BÜYÜK KURULTAYI OLAĞAN TOPLAMA YETKİSİ VE ZAMANI
Madde 12:
Büyük kurultay olağan toplama yetkisi Merkez Karar Yönetim Kurulu'na aittir. Merkez Karar Yönetim Kurulu, iki yıldan az, üç yıldan fazla olmamak kaydıyla olağan Büyük Kurultayı toplamak zorundadır.
A- Büyük Kurultay Gündemi ve Delege Listesinin İlanı:
Büyük kurultayın gündemi ve delege listesi Merkez Karar Yönetim Kurulu'nca hazırlanır. Kurultayın tarihi, yeri ve saati, nisap olmaz ise yapılacak ikinci toplantının tarih, yer ve saati, en az 15 gün önce Parti Genel Merkezinde ve Partinin internet sitesinde (web sayfasında) ilan edilir ve elektronik posta adresi ve belge geçerleri bulunan, Büyük Kurultay’a katılacak Genel Merkez delegesi olan il başkanlıklarına bildirilir. Ayrıca kongrenin tarih, yer ve saati; gerekli güvenlik önlemlerinin alınması için, en az 7 gün önce yetkili mülki amirliğe bildirilir. Genel Sekreterlik, seçilmiş ve tabii delegeler belli olacak şekilde, büyük kurultay delege listesini ve gündemi yetkili kılınmış seçim kuruluna kongreden 15 gün önce vermek suretiyle tüzüğün 47/C. maddesinde belirtilen askı ve işlemleri, büyük kurultay açısından aynen ikmal eder. Böylece yetkili seçim kurulunca onaylanarak kesinleşen liste, büyük kurultayın delege yoklama çizelgesini oluşturur.
B - Tüzüğün, Büyük Kurultay Hakkında Uygulanacak Diğer hükümleri
Tüzüğün 47/E ve 47/F. maddelerinde yer alan; kurultayın açılışı, toplantı ve karar yeter sayıları, divan başkanı seçimi, divan heyetinin oluşumu ile kurultay divanının yetki ve görevlerine ilişkin hükümler, büyük kurultay divanı hakkında da aynen uygulanır.
C - Genel Başkan'ın Açılış Konuşması ve Komisyon Oluşturulması
C.1 - Büyük Kurultay’da Büyük Kurultay divanı oluşup gündem okunduktan sonra, gündemdeki sırasına göre konuşmasını yapmak üzere Genel Başkan'a söz verilir.
C.2 - İşin önem ve niteliği itibariyle gündemde komisyon kurulmasına yer verilmiş veya usulüne uygun teklifle komisyon kurulması gündeme alınmış ise divan, genel başkanın konuşmasının ardından, genel kurulda aksine bir karar alınmazsa, beşer kişiden oluşacak komisyon üyelerinin seçimini, açık oylama ile gerçekleştirir. Her komisyon, bir başkan, bir sözcü ve bir raportör seçerek çalışma yapar.
C.3- Komisyonların çalışma zamanı, gündem maddelerinin görüşülmesini aksatmayacak şekilde, divan heyeti tarafından belirlenir. Belirlenmiş sürede raporun hazırlanıp sunulmamış olması, tek başına kurultayın uzaması nedeni olarak öne sürülemez.
C.4 - Komisyonlar, üye tam sayısı ile toplanır ve salt çoğunlukla karar alır. Her delege, çalışmaları aksatmayacak şekilde komisyon çalışmalarına katılıp görüş beyan edebilir. Komisyon belli edilmiş süre içinde raporunu hazırlar ve genel kurula sunulmak üzere Büyük Kurultay divan başkanlığına teslim eder. Komisyon raporları görüşülür ve oylanır. Genel kurulca kabul edilen komisyon raporları, genel kurul kararı niteliği kazanır.
C.5 - Büyük kurultay çalışmalarıyla ilgili olarak Merkez Karar ve Yönetim Kurulu, belli konuların daha önce oluşturulacak komisyonlarca incelenmesini ve rapora bağlanmasını kararlaştırabilir. Bu takdirde ilçe, il, merkez ve yan kuruluşları temsil edecek şekilde büyük kurultay delegesi sıfatını taşıyanlar arasından Divan Başkanlığı’nca 5 kişilik komisyon oluşturulur. Komisyonlar bu şekilde oluşturulmuş ise, genel kurulda sadece raporların müzakeresi ve oylaması yapılır.
D - Gündem Maddelerinde Değişiklik ve Kurultay Müzakereleri
D.1 - İlan edilmiş gündem maddeleri arasında sıra değişikliği veya başka bir konunun gündeme alınması, genel kurul kararıyla mümkündür.
D.2 - Gündem değişikliği taleplerinin görüşülüp karara bağlanabilmesi için, yazılı olarak kurultay açılış başkanlığına veya gündemin okunmasından hemen sonra divana verilmiş olması zorunludur.
D.3 - Parti tüzük ve programında değişiklik yapılmasına ilişkin veya parti politikalarını ilgilendiren gündem maddesi tekliflerinin müzakereye açılabilmesi için, bu tekliflerin, genel başkan veya Merkez Karar ve Yönetim Kurulu yahut büyük kurultay delegelerinin en az yirmide biri tarafından önerilmiş olması gerekir.
D.4 - Siyasi Partiler Kanunu'nun 14. maddesinin son bendinin ikinci cümlesinde yer alan konularla ilgili müzakere şartı oluşan teklifler, Büyük Kurultayın seçeceği bir komisyonda görüşüldükten sonra komisyon raporu ile birlikte incelenir ve karara bağlanır.
D.5 - Seçimler, gündemin 'kapanış' şeklinde son maddesi hariç gündemin en son maddesi olarak yapılır.
D.6 - Görüşmeler, gündem sırasına göre yapılır. Müzakerelere katılım, talep sırasına göre yürütülür. Parti Genel Başkanı'na, Merkez Karar ve Yönetim Kurulu adına söz isteyen kurul üyesine, komisyon başkanı ve sözcülerine, konuşma taleplerinde öncelik verilir.
D.7 - Faaliyet raporuna muhalefet şerhi bulunmayan Merkez Karar ve Yönetim Kurulu üyesi, faaliyet raporu aleyhine söz alamaz ve konuşamaz.
D.8 - Büyük kurultayı için tek bir gün öngörülmüş ise, kurultay, gündem maddeleri bitinceye kadar aralıksız devam eder.
E - Büyük Kurultay’da Yapılacak Seçimler
Genel Başkan, Merkez Karar ve Yönetim Kurulu ile Merkez Disiplin Kurulu’nun asil ve yedek üye seçimleri, yargı gözetim ve denetimi altında gizli oy, açık tasnif esasına göre büyük kurultay delegelerince seçilir. Yetkili seçim kurulu başkanı, tüzüğün 47/H.2 maddesinde belirtilen nitelik ve sayıda yeteri kadar sandık seçim kurulu oluşturur.
F - Büyük Kurultay’da Adaylık ve Seçim Hazırlıkları
F.1 - Büyük kurultay delegesi olsun veya olmasın, partiye kayıtlı her üye, parti organlarına aday olabilir veya aday gösterilebilir.
F.2 - Genel Başkanlığa aday olabilmek için, oy kullanma hakkına sahip en az 200 kurultay delegesinin yazılı önerisi gerekir. Genel Başkanlığa aday olacak olan MKYK üyeleri ise 100 delege imzasıyla aday olabilirler. Kurultay delegesi sadece bir Genel Başkan adayı için imza verebilir. Bu öneri noter, divan başkanlığı veya divan başkanlığının görevlendireceği üyenin gözetiminde imzalanır.
F.3- Aynı kişi, aynı kurultayda seçimi yapılacak farklı organlara aynı anda aday olamaz ve aday gösterilemez. Böyle bir durumda, divan başkanı tarafından adaya tercih yapması gerektiği bildirilir. Tercihini belli etmeyen adayın hiçbir adaylığı işleme konmaz.
F.4 - Büyük Kurultay; Genel Başkan seçimi hariç, diğer bütün seçimler aynı anda ve birlikte yapılır.
F.5 - Tüzüğün, aday ve organ seçimlerine ilişkin 47/H. maddesinin, yukarıda yazılı olanlara aykırı olmayan hükümleri, Büyük Kurultay seçimlerinde de aynen uygulanır.
G - Büyük Kurultayın Olağanüstü Toplanması
Büyük kurultay, Genel Başkan'ın veya Merkez Karar Yönetim Kurulu'nun 2/3’ü yahut büyük kurultay delegelerinin en az beşte ikisinin yazılı talebi üzerine olağanüstü toplantıya çağırılır. Olağanüstü toplantı gündemi çağrıyı yapan tarafından belirlenir ve gündem dışında başka konu görüşülemez. Delegeler tarafından yapılacak olağanüstü toplantı talepleri ile gündem ve delege imzalarının noter onaylı olması zorunludur. Bu taleplerin aynı konuyu içerir olması yeterli olup, 15 günlük süre içinde ve parçalı olmaları talebin geçerli olmasına engel olarak yorumlanamaz. Ancak, işlem görmüş ve yeterli sayıya ulaşamamış talepler, sonraki başka bir toplantı isteminde imza eksikliğini gidermek için kullanılamaz. Şartların oluşması halinde Merkez Karar Yönetim Kurulu, olağanüstü kurultayı bir hafta içinde ilan ederek, çağrı tarihinden itibaren en geç 45 gün içinde yapmak zorundadır. Genel Başkanlığın herhangi bir sebeple boşalması halinde; büyük kurultay toplanıncaya kadar, Merkez Karar Yönetim Kurulu partiyi temsil yetkisini içinden seçeceği bir üyeye tevdii eder ve 45 gün içinde karar alarak, karar tarihinden itibaren en geç 90 gün içinde büyük kongreyi toplar.
Merkez Karar Yönetim Kurulu’nun veya Merkez Disiplin Kurulu’nun herhangi bir şekilde boşalması halinde Genel Başkan veya Merkez Karar Yönetim Kurulu 15 gün içinde karar alarak karar tarihinden itibaren en geç 45 gün içinde büyük kongreyi toplar.
H - Büyük Kurultay Tutanakları
Seçim kurulunca ilan edilen seçim sonuçları ile kurultaya ait bütün tutanak ve belgeler, divan üyelerinin imzalarını taşıyan bir tutanağa bağlanarak divan başkanı tarafından dizin listesi ekinde parti genel başkanına tevdi olunur.
J - Büyük Kurultay Seçimleriyle İlgili İtiraz
Seçimin devamı sırasında yapılan işlemler ile seçim sonuçlarına karşı, tutanakların düzenlenmesinden itibaren 2 gün içinde seçim kurulu başkanına itiraz edilebilir. Bu itirazlar hâkim tarafından aynı gün incelenir ve kesin olarak karara bağlanır. Hâkimin kararı, seçimlerin iptali ve yenilenmesi yönünde ise, seçimler için belirleyeceği günde, iptal edilen seçimde İlçe Seçim Kurulunca onaylanan delege ile ve kurultayda kesinleşmiş aday listelerine göre sadece seçimler yapılır.
MERKEZ KARAR YÖNETİM KURULU
TEŞEKKÜLÜ
MERKEZ KARAR YÖNETİM KURULU
TEŞEKKÜLÜ
Madde 13: Merkez Karar Yönetim Kurulu, Büyük Kurultay’dan sonra partinin en üst karar ve yönetim organıdır. Bu organ Büyük Kurultay tarafından seçilen (70) Asıl Üye ve Genel Başkan’dan teşekkül eder. (35) Yedek Üye de aynı anda seçilir. *
Geçerli bir mazereti olmaksızın üst üste 2 (iki) kez veya 1 (bir) yıl içinde toplam 4 (dört) kez; ayrıca sağlık ya da kısıtlılık hallerinde ise 1 (bir) yılda 6 (altı) kez Merkez Karar Yönetim Kurulu toplantılarına katılmayanların, MKYK tarafından belirlenen aidatları üst üste üç defa veya bir yıl içinde dört defa ödemeyenlerin MKYK Üyelikleri, Merkez Karar Yönetim Kurulu kararı ile düşürülür. Boşalan yerler Yedek Üyeler çağrılarak doldurulur.
Merkez Karar Yönetim Kurulu en az iki ayda bir toplanır. Genel Başkan’ın veya üyelerin dörtte birinin yazılı isteği ile olağanüstü toplantıya çağrılabilir. Gündem; toplantıya çağıranlarca oluşturularak toplantı talebi ile birlikte bildirilir.
Merkez Karar Yönetim Kurulu’nun başkanı Genel Başkan’dır. Genel Başkan’ın olmadığı hallerde, yetkili kıldığı yardımcısı başkanlık görevini ifa eder. Merkez Karar Yönetim Kurulu’nun toplantı yeter sayısı salt çoğunluktur. Karar, katılanların salt çoğunluğu ile alınır. Oyların eşitliği halinde Genel Başkan’ın dâhil olduğu görüş kabul edilir.
*Tüzüğün 13.Maddesine geçici madde: İcra edilmekte olduğumuz 11.kurultayımızda geçerli olmak kaydı ile uygulamaya girmiştir.
GÖREV VE YETKİLERİ:
MERKEZ KARAR YÖNETİM KURULU
GÖREV VE YETKİLERİ:
Madde 14: Merkez Karar Yönetim Kurulu’nun görev ve yetkileri şunlardır:
- Kanunlar, Tüzük ve Parti Programı hükümlerine ve ilkelerine göre partiyi yönetmek.
- Büyük Kurultay kararlarını uygulamak.
- Genel Sekreteri, Merkez Karar Yönetim üyeleri veya Genel Başkanın önerisi üzerine parti üyelerinin arasından iş’ari oyla seçer. Genel Başkan Yardımcılarını iş’ari oyla seçer veya Genel Başkan’a seçmesi için yetki verir.
- Büyük Kurultay ve Parti programı çerçevesinde parti politikalarını tespit etmek ve uygulamak.
- Gerekli görüldüğü il ve ilçelerde teşkilat kurulmasına, mevcut teşkilatların feshine ya da tamamen kapatılmasına, yöneticilerinin görevden alınmasına dilerse gerekçe belirtmeden karar vermek.
- Zorunlu sebepler dolayısıyla büyük kurultayın toplanamadığı hallerde, partinin hukuki varlığına son verilmesi ve tüzük ve programının değiştirilmesi dışındaki bütün kararları almak.
- Parti Teşkilatı’nın kanunlara, tüzük ve yönetmeliklere uygun şekilde çalışmasını denetlemek, gerekli gördüğü yerlere bu amaçla müfettişler görevlendirmek.
- Milletvekili seçimlerinde seçimlere katılma yeterliliği taşıyan siyasi partiler ile ittifak yaparak seçime katılmak, ittifak protokolünü onaylamak veya ittifaktan vazgeçmeye karar vermek, seçimlerde başka partilerle işbirliği yapmak gibi konularda karar vermek, seçimlere katılma şartlarını taşıdığı halde seçime katılmayan başka bir parti üyesinin, karardan önce üyenin ve partisinin ayrı ayrı yazılı muvafakatlarının alınması şartıyla Partimiz listesinden aday gösterilmesine karar vermek.
- Büyük Kurultaya arz edilecek faaliyet raporlarını, gelir-gider cetvellerini, bilânço ve kesin hesap raporlarını ve Büyük Kurultay gündeminde bulunan diğer konuları hazırlamak ve Büyük Kurultay’a sunmak.
- Tüzük’te belirtilen veya Tüzük’te belirtilmemiş olmakla beraber parti çalışmalarının gerektirdiği yönetmelikleri hazırlamak ve bunları kabul etmek.
- Partinin çalışmaları ile ilgili olarak hazırlanan belgelerin kullanılmasına karar vermek.
- Seçim politika ve taktiklerini tespit ederek uygulamak.
- Partinin gayesine uygun olarak her türlü menkul ve gayrimenkul iktisabına, devir ve ferağına, işletilmesine karar vermek. Merkez Karar Yönetim Kurulu bu yetkisini kısmen ya da tamamen bir kurultay dönemi boyunca Başkanlık Divanı’na devredebilir.
- Kanunlar ile parti tüzüğünün hükümlerine aykırı olmamak kaydıyla uygun gördüğü her türlü kararı almak ve uygulamak.
- Parti gelirlerini artırıcı kararlar ve politikalar tespit etmek ve uygulamak.
- Partinin Cumhurbaşkanı adayını belirlemek.
GENEL BAŞKAN:
Madde 15: Genel Başkanın Seçimi ve Görev Süresi
Genel başkan, büyük kurultay tarafından gizli oyla ve üye tam sayısının salt çoğunluğu ile seçilir. İlk iki oylamada hiçbir aday salt çoğunluğa ulaşamamış ise, ikinci oylamada en çok oy alan iki adayla üçüncü tur oylama yapılır. Üçüncü tur oylamada en çok oy alan aday genel başkan seçilmiş olur. Adaylık başvuruları, kurultay divan başkanlığına yapılır. Divan başkanlığı, adaylık başvurularını Tüzüğün 12/F. maddesine göre ilan edip kesinleştirir. Birden fazla aday olması halinde her aday için ayrı oy pusulası kullanılır. Oy pusulalarının farklı renkte olmasına özen gösterilir. Kurultay gündeminin 'seçimler' maddesinde, önce genel başkan seçimi yapılır. Genel başkan seçimi tamamlanmadan diğer organ seçimlerine geçilemez. Seçilen genel başkan, yerine yenisi seçilinceye kadar görevine devam eder.
GENEL BAŞKANIN GÖREV VE YETKİLERİ:
Madde 16: Genel Başkan, Merkez Karar Yönetim Kurulu’nun tabii başkanıdır.
Genel Başkan’ın görevleri şunlardır:
- Merkez Karar Yönetim Kurulu’nun vermiş bulunduğu kararları uygular.
- Genel Başkan Yardımcılarının görev dağılımını yapar. Gerekli görülürse; Genel Sekretere ve Genel Başkan Yardımcılarına, MKYK üyeleri içinden ve dışından yeterince yardımcı atar. Merkezdeki yan kuruluşların Genel Başkanlarını atar.
- Kanunlardaki özel hükümler saklı kalmak kaydı ile parti adına dava açar, davada husumete taraf olur.
- Merkez Karar Yönetim Kurulu’na, Başkanlık Divanı’na TBMM Grubu’na başkanlık eder, bu kurulların gündemini hazırlar, birleşik toplantılara başkanlık eder. Kendisinin toplantıya katılamayacağı zamanlarda Siyasi ve Hukuk İşlerinden Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı Başkanlık eder. Siyasi ve Hukuk İşlerinden Sorumlu Genel Başkan Yardımcısının da katılmaması halinde, Genel Başkan bir Genel Başkan Yardımcısını görevlendirir.
- Parti kademeleri arasındaki işbirliği ve ahengi temin eder. Parti politikalarının başarılı olması için her türlü tedbiri alır.
- Kanunların ve Parti Tüzüğü’nün kendisine vermiş olduğu bütün yetkileri kullanır.
- Hizmet ve çalışma şartlarının gereği olarak Başkanlık Divanı üye sayısını azaltmak, yeni görev alanları ihdas ederek arttırmak, iş bölümlerini kısmen veya tamamen değiştirmek, ayırmak veya birleştirmek şeklinde yeniden biçimlendirmek.
- Gerek görülmesi halinde MKYK dışından en fazla 3 adet Genel Başkan Yardımcısı atamak.
BAŞKANLIK DİVANI
TEŞEKKÜLÜ
Madde 17- Başkanlık Divanı: Genel Başkan, Genel Sekreter ve Genel Başkan Yardımcılarından oluşur.
BAŞKANLIK DİVANI
Madde 18:
- A) BAŞKANLIK DİVANI GÖREVLERİ: Genel Başkan adına, Genel Başkan Yardımcıları aşağıdaki görevleri icra ederler.
A.1- Merkez Karar Yönetim Kurulunun kararları doğrultusunda Partiyi idare etmesi için Genel Başkana yardım eder,
A.2- Genel Başkana danışman ve yardımcı olarak Parti adına Genel Başkanın veya adına yapılacak açıklamaların esaslarını tespit eder,
A.3- Seçim çalışmalarını planlar, organize eder,
A.4- Kanunlar ve Parti Tüzüğüne aykırı olmamak kaydıyla Genel Başkanın verdiği diğer görevleri yapar.
A.5- Genel Başkan Yardımcıları bu görevlerin en etkili ve en verimli bir şekilde yerine getirilmesinde; Parti içinden veya dışından Genel Başkanın onayı alınmak kaydıyla yeterince yardımcı alabilirler. MKYK Dışından atanacak Genel Başkan Yardımcıları MKYK Toplantılarına katılırlar ancak oy kullanamazlar. Başkanlık Divanı Üyelerinin çalışma usul ve esasları, Genel Başkan tarafından çıkartılacak bir yönerge ile belirlenir.
- B) İŞ BÖLÜMÜ: Tüzüğün 14. maddesi hükümleri çerçevesinde Genel Başkan Yardımcılarının görevleri aşağıdadır:
B 1. Teşkilât İşlerinden Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı
B 2. İdari ve Mali İşlerden Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı
B.3. Seçim işlerinden Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı
B.4. İletişim, Medya ve Tanıtım işlerinden Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı
B.5. Eğitim ve AR-GE’den Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı
B.6. Yan Kuruluşlar ve Sivil Toplum Kuruluşlarından Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı
B.7. Siyasi ve Hukuk işlerinden Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı
B.8. Dış İlişkilerden Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı
B.9. Yerel Yönetimler, Şehir ve Çevreden Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı
B.10. Ekonomi ve İş Dünyasından Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı
B.11. Kadın, Aile, Engelliler ve Sosyal Politikalardan Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı
B.12. Türk Dünyası, Kardeş ve Akraba Topluluklarından Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı
B.13. Sağlık, Gençlik ve Spordan Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı
GENEL SEKRETER:
Madde 19: Genel Sekreter, Merkez Karar Yönetim Kurulu üyeleri veya Genel Başkanın önerisi üzerine parti üyelerinin arasından iş’ari oyla seçilir.
Genel Sekreter, Genel Merkezin Giden-Gelen her türlü evrak işleri ile yazışmalarının düzenlenmesinden, MKYK toplantılarının gündemlerinin hazırlanması, toplantı tutanaklarının tanzimi ve imza altına alınmasından sorumludur.
Genel Merkezin idari hizmetlerini düzenler. Birimler arası koordineyi ve irtibatı sağlar. Partinin güvenilir ve sağlam bir arşive sahip olmasını temin eder.
Genel Merkezin idari hizmetlerini düzenler, personelin istihdam, görevlendirme ve özlük hakları ile ilgili işleri yürütür.
Genel Sekreter, resmi dairelerde, yargı mercilerinde, özel veya resmi daire kamu, kurum ve kuruluşlarında, partinin gerçek, özel veya tüzel kişiliklerle olan ilişkilerde Genel Başkan adına, Partiyi doğrudan doğruya veya bir vekil ile temsil eder.
Genel Sekreter, bu görevlerin en etkili ve verimli bir şekilde yerine getirilmesinde Parti içinden veya Parti dışından Genel Başkanın onayı alınmak kaydıyla yeterince yardımcı alabilir ve bu yardımcıların arasında görev dağılımı yapar.
İDARİ VE MALİ İŞLERDEN SORUMLU GENEL BAŞKAN YARDIMCISI:
Madde 20: İdari ve Mali İşlerden Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı, partinin mali ve Genel Başkanın belirleyeceği idari işlerini yürütür. İdari ve Mali İşlerden Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı, parti gelirlerinin tahsilinden, harcamalarından, Siyasi Partiler Kanunu’nun 73. Maddesi’nde belirlenen işleri yürütmekten sorumludur.
Partinin idari ve mali işlerine ait yazışmaları, Genel Başkan, Genel Sekreter, İdari ve Mali İşlerden sorumlu Genel Başkan Yardımcısının en az ikisi birlikte imzalar.
Parti gelirlerinin artırılması için gerekli çalışmaları yapar. Bunun için gerekli tedbirleri alır.
MERKEZ DİSİPLİN KURULU:
Madde 21: Merkez Disiplin Kurulu, Büyük Kurultay’ca seçilen (9) asıl ve (6) yedek üyeden oluşur.
Merkez Disiplin Kurulu; Genel Başkan’ın, Merkez Karar Yönetim Kurulu Üyeleri’nin, kendi başkan ve üyelerinin, merkezdeki yan kuruluş başkan ve üyelerinin, bölgelerdeki koordinasyon kurulu üyelerinin, İl Başkanları’nın, İl Yönetim ve Disiplin Kurulu Üyeleri’nin, Büyükşehir ve İl Belediye Başkanları’nın, İl Genel ve Belediye Meclis Üyeleri’nin, Partinin Kurucu Üyeleri’nin işlemiş oldukları disiplin suçlarını inceleyip Siyasi Partiler Kanunu’nun 57. Maddesi hükmü saklı kalmak kaydıyla kesin karara bağlar.
Merkez Disiplin Kurulu, İl Disiplin Kurullarınca verilen ve itiraz yoluyla gelen disiplin kararlarını inceler, onaylar veya bozar. Merkez Disiplin Kurulu’nun itirazı üzerine vereceği karar Siyasi Partiler Kanunu’nun 57. Maddesi hükmü saklı olmak üzere kesindir.
Merkez Disiplin Kurulu kendiliğinden disiplin soruşturması yapamaz. Ancak Merkez Karar Yönetim Kurulu’nca veya Genel Başkanlıkça kendisine intikal ettirilen dosya ve konuları inceleyip karara bağlar.
Merkez Disiplin Kurulu’nun çalışma usulleri, görev ve yetkileri “Genel Disiplin İşleri Yönetmeliği” ile belirlenir.
Müfettiş Görevlendirme
Parti kendi içinde herhangi bir teşkilat sorunu üzerine; il ve ilçeler teşkilatları ile ilgili olarak muhatapları ve tanıkları dinlemek, ilgili İl ve İlçelerin defter ve kayıtlarını incelemek ve sonuçta raporunu Başkanlık Divanı veya MKYK'ya sunmak üzere müfettişler görevlendirilebilir. Buna "Parti İçi Araştırma ve Teftiş Komisyonu" denir. Bu komisyon üyeleri en az üç üyeden, en çok beş üyeden oluşur. Bu üyeler MKYK asıl veya yedek üyeleri, YDK üyeleri veya İl Başkanları veya bunların dışındaki kişiler arasından MKYK tarafından seçilir. Komisyon Başkan, sekreter, kâtip üyelerini kendisi seçer.
GENEL İSTİŞARE KURULU
Madde 22: Genel İstişare Kurulu; Başkanlık Divanı, Merkez Karar Yönetim Kurulu, Merkez Disiplin Kurulu Üyeleri ile Bölge Koordinatörleri, Yan Kuruluşlar Genel Başkanları, İl Başkanları, Belediye Başkanları ve bunların dışında Başkanlık Divanı’nın belirleyeceği üyelerden oluşur.
Genel İstişare Kurulu toplantılarına Genel Başkan Başkanlık eder. Raportörlüğünü Genel Sekreter yapar.
Genel İstişare Kurulu en geç altı ayda bir toplanır. Gündem Başkanlık Divanı’nca belirlenir. Gündem dışı konuşma ve önerilere bir engel getirilemez. Her üye görüşünü açıkça ifade etmek imkânına sahiptir.
Genel İstişare Kurulu’nun kararları tavsiye niteliğindedir.
YÜKSEK DANIŞMA KURULU
Madde: 22-A
Yüksek Danışma Kurulu, millet, memleket ve camiamıza emeği geçen, şahsiyet ve ahlâkı ile toplumda örnek teşkil eden kişilerden oluşur.
Kurulun yirmi (20) üyesi vardır. Kurul; başkanını, iki yardımcısını ve sekreterini kendi arasından seçer.
Kurulun yirmi (20) üyesinden on (10) üye MKYK, on (10) üye de Genel Başkan tarafından seçilir.
Kurul, Partinin en yüksek danışma kurulu vasfını taşır. Genel Başkanın, Başkanlık Divanının, MKYK ve parti üyelerinin; Cumhurbaşkanı, Cumhurbaşkanı Yardımcıları, Bakanlar, Bakan Yardımcıları ve milletvekillerinin partinin fikir çizgisi, siyasî-ahlâkî gelenekleri ve iç nizamlarına uygun davranmaları konusunda tavsiyelerde bulunur.
Kurul üyelerinin milletvekili, belediye başkanı ve benzeri görevlere aday olmaları halinde üyelikleri düşer.
Herhangi bir sebeple kurul üyeliğinden ayrılan üyenin yerine seçildiği usulle yenisi gelir.
AKADEMİK DANIŞMA KURULU
Madde 23: Başkanlık Divanı’nca ihtiyaç duyulan konu ve zamanlarda Akademik Kurul oluşturulur.
Bu kurulun kimler tarafından teşekkül ettirileceği Başkanlık Divanı’nca belirlenir.
Kurulun görevleri ihtiyaç duyulan konularda akademik çalışmalar yapmak, bilgi üretmek, partiyi bilgi bakımından desteklemektir.
Kurulun raportörlüğünü Genel Sekreter yapar.
- TBMM KURULLARI
TBMM PARTİ GRUBU:
Madde 24: Siyasi Partiler Kanunu’nda belirlenen Milletvekili sayısına ulaşıldığında TBMM Parti Grubu kurulur. Grubun kurulduğu Genel Başkanlık tarafından TBMM Başkanlığı’na bir yazı ile bildirilir.
Grubun kurulduğunun bildirildiği tarihten itibaren 15 gün içinde, grubu oluşturan milletvekilleri tarafından “Grup İç Yönetmeliği” hazırlanarak milletvekillerinin onayına sunulur. İç Yönetmeliğin milletvekillerinin salt çoğunluğu tarafından kabul edilmesi zorunludur. Bu şekilde hazırlanan İç Yönetmelik, TBMM Başkanlığı’na gönderilir.
Parti Genel Başkanı milletvekili ise Parti Grubu, Parti Grubu Yönetim Kurulu’nun başkanıdır. Genel Başkan milletvekili değilse, Parti Grubu kendi arasından Grup Başkanı’nı seçer. İlk iki turda salt çoğunluk sağlanamadığı takdirde, 3. turda en çok oy alan aday seçilmiş olur.
TBMM Parti Grubu tarafından her yasama yılı başında partinin TBMM’deki üye sayısı dikkate alınarak belirlenen sayıda Grup Başkan Vekilleri ve Grup Yönetim Kurulu üyeleri seçilir.
Seçim usul ve esasları ile seçileceklerin sayısı İç Yönetmelik’te belirtilir.
Genel Başkan dışındaki Merkez Karar Yönetim Kurulu Üyeleri TBMM Parti Yönetim Kurulu’nda görev alamazlar.
TBMM Parti Grubu’nda seçimlere ait oylamalar ile milletvekillerini bağlayıcı konulara ilişkin kararların oylamaları gizli oyla yapılır.
Bakanlar Kurulu’na veya bir Bakan’a TBMM’de veya grupta güven veya güvensizlik oyu verilmesi konusunda karar alma yetkisi, Parti Grubu’na aittir. Bu yetki başka bir organa veya mercie bırakılamaz.
GRUP ÜYELERİNİN GÖREVLERİ:
Madde 25: Partinin TBMM Grubu Üyeleri:
- TBMM çalışmalarında partinin programına, temel ilkelerine, alınan grup kararlarına uymak ve bunları desteklemek zorundadırlar. Grup tarafından karara bağlanmamış olan durumlarda Meclis’teki oy ve konuşmalarında serbesttirler.
- Haklı mazeretleri olmadıkça TBMM Genel Kurulu ve Komisyonları ile Parti Grubu’nun çalışmalarına katılmak zorundadırlar.
- TBMM Parti Grubu’nun teşekkülü, çalışma usul ve esasları, seçim usulleri ve Tüzük’te belirtilmeyen hususlar için “Grup İç Yönetmeliği” düzenlenir.
TBMM GRUP DİSİPLİN KURULU:
Madde 26: TBMM Grup Disiplin Kurulu, grubu oluşturan milletvekilleri arasından, her yasama yılında partinin TBMM’deki üye sayısı dikkate alınarak Grup İç Yönetmeliği’nde belirtilen sayıda üyeden oluşur. Bu kurul kendi üyeleri arasından bir Başkan, bir Başkan Yardımcısı bir de Sekreter seçer. Grup Disiplin Kurulu üye tam sayısının en az üçte ikisi çoğunluğu ile toplanır, toplananların salt çoğunluğu ile karar verir.
Diğer disiplin kurullarının görev ve yetki alanına giren disiplin cezalarını partili milletvekillerine tatbike Grup Disiplin Kurulu yetkilidir. Ancak partiden, geçici veya kesin çıkarma cezaları Müşterek Disiplin Kurulu tarafından verilir. Grup Disiplin Kurulu’nun çalışma usulleri, kovuşturulması gerekli fiiller, disiplin cezaları ve itiraz şekilleri “Disiplin İşleri Yönetmeliği’nde” belirlenir.
MÜŞTEREK DİSİPLİN KURULU:
Madde 27: Müşterek Disiplin Kurulu, Merkez Disiplin Kurulu ile TBMM Grup Disiplin Kurulu üyelerinden meydana gelir. Merkez Disiplin Kurulu’nun Başkanı ve Başkanlık Divanı Müşterek Disiplin Kurulu’nun da Başkanı ve Başkanlık Divanı’dır.
Partili milletvekillerinin partiden geçici veya kesin olarak çıkarılmalarını gerektiren söz, tutum ve davranışlardan dolayı, haklarında disiplin kovuşturması yapmaya ve karar vermeye Müşterek Disiplin Kurulu yetkilidir. Müşterek Disiplin Kurulu’nun çalışma usul ve esasları “Disiplin İşleri Yönetmeliği”nde belirlenir.
TAŞRA TEŞKİLATI
- İL TEŞKİLATI
İL KURULTAYI
Madde 28:
İl teşkilatının en üst karar ve denetim organı olan il kurultayı, seçilmiş ve tabii delegelerden oluşur. İl başkanı, il yönetim kurulu ve il disiplin kurulu asıl ve yedek üyeleri ile ili temsil edecek büyük kurultay asıl ve yedek delegelerinin seçimlerini yapar, gündemindeki konuları müzakere edip karara bağlar.
Bir ilde teşkilatlanma, merkez ilçe dâhil o ilin ilçelerinin en az üçte birinde teşkilat kurmayı gerektirir.
İl Kurultay Delegeleri
Madde 29: İl kurultayı, ilçe kurultayınca seçilmiş delegeler ile tabii delegelerden oluşur. İlin seçilmiş delege sayısı 600'ü geçemez. Hangi ilçenin kaç delege ile il kurultayında temsil olunacağı şöyle belirlenir: Önce her ilçeye beşer delegelik tahsis edilir. Tahsis toplamı, 600'den düşülür. Kalan sayının, kurultay öncesi yapılmış son milletvekili genel seçiminde partinin o ilde almış olduğu toplam oya bölünmesiyle kat sayı elde edilir. Bu kat sayının, partinin ilçede almış olduğu toplam oyu ile çarpımı sonucu elde edilecek rakama beş adet tahsisin ilavesiyle ulaşılacak rakam, o ilçenin il kurultayı için seçeceği delege sayısını oluşturur. İl bünyesinde, seçimlerden sonra üçten fazla yeni ilçe kurulmuş olması veya il kurultayının yapılacağı tarihe göre genel seçim yapılmamış veya partinin seçimlere katılmamış olması gibi hallerde; yapılmış son yerel seçimler, bu seçimlerle ilgili birinci cümlede yer alan nedenlerin varlığı halinde ise il ve ilçe seçmen sayıları esas alınarak yukarıda yazılı yöntemle ilçelerin temsil olunacağı il kurultay delege sayıları belirlenir.
İl Kurultayı Tabii Delegeleri
Madde 30: İlin partili milletvekilleri, seçimle görev almış il yönetim ve il disiplin kurulu başkan ve üyeleri ile partili il ve büyükşehir belediye başkanları, il kurultayının tabii delegeleridirler.
İL BAŞKANI:
Madde 31: İl Başkanı, İl Kurultayı’nca gizli oyla seçilir. İl Başkanı İl Yönetim Kurulu’nun başkanı olup il sınırları içinde partiyi temsil eder, bağlı teşkilatları ve yan kuruluşlarını denetler. İl’e bağlı yan kuruluş yöneticilerini kendi merkezlerine teklif eder, ilçelerine bağlı yan kuruluş yöneticilerini atar. Partinin İl Genel Meclisi Grubu’na başkanlık eder, Belediye Meclisi Grubu’na katılır. İl Başkanı mali konulu evrakları muhasip üye ile birlikte imzalar. İl Başkanı’nın işten el çektirilmesi veya il Başkanlığı’nın boşalması hallerinde Tüzüğün 34. Maddesi hükümleri uygulanır.
İL YÖNETİM KURULU
Madde 32: İl Kurultayı’nca asıl üye sayısı illerde en az 7, en fazla 40, büyükşehirlerde en fazla 60, yedek üye sayısı ise asıl üye sayısının en fazla üçte biri kadar kişiden oluşacak İl Yönetim Kurulu’nu üyeler gizli oyla açık sayım esasına göre belirler.
İl yönetim kurulu kendi arasından yeteri kadar başkan yardımcısı, sekreteri, muhasibi ve gerek görüldüğü hallerde yardımcılarını seçer.
İllerde; il başkan yardımcıları, il sekreteri, il muhasibi ve yardımcılarının görev süresi en fazla kongre süresince devam eder, ancak ihtiyaç duyulması halinde değişiklikler yapılabilir. Süresi dolanlar tekrar aday olabilirler.
İl Başkan Yardımcıları’nın görevleri İl Başkanı’nca belirlenir.
İl Sekreteri, Kanun Tüzük ve Yönetmelikler gereğince tutulması gerekli defterlerin tutulmasını sağlar, tutanakları ve ilin yazışma ve evrak düzenini temin eder.
Muhasip üye, Kanun, Tüzük ve Yönetmeliklere göre ilin mali işlerini yürütür.
İl Yönetim Kurulu en az ayda bir toplanır. Toplantı yeter sayısı salt çoğunluk, karar yeter sayısı ise katılanların çoğunluğu ile olur.
İL YÖNETİM KURULU’NUN GÖREV VE YETKİLERİ:
Madde 33: İl Yönetim Kurulu’nun görevleri ve yetkileri şunlardır:
- Kanun, Tüzük ve Yönetmelikler gereği İl Kurultayı’nda alınan kararlarla Genel Merkez’den gelen karar ve talimatları uygulamak,
- İlçe Teşkilatları’nın çalışma esaslarının düzenlenmesinde yol göstermek, yardımcı olmak,
- İlde parti teşkilatını canlı tutmak, parti program ve politikalarını tanıtmak, sevdirmek,
- İlin her türlü meselelerini tespit edip, çözüm yolları üreterek teklifte bulunmak,
- İl Kurultayı gündemini tespit etmek, Kurultay’a sunulacak çalışma ve hesap raporlarını tanzim etmek,
- Kanun, Tüzük ve Yönetmeliklere aykırı olmamak kaydıyla uygun gördüğü diğer çalışmaları yapmak.
İL BAŞKANI VE İL YÖNETİM KURULLARI ÜYELİKLERİ’NİN SONA ERMESİ - İŞTEN EL ÇEKTİRME
Madde 34: İl Başkanlığı ve İl Yönetim Kurulu Üyeliği:
- Ölüm
- İstifa
- Üyeliğin düşürülmesi
- İşten el çektirme,
hallerinde sona erer.
İl Başkanı’nın ölümü veya istifa etmesi halinde onun yerine İl Yönetim Kurulu kendi arasından gizli oyla yeni başkanı seçer.
İl Yönetim Kurulu üyelerinden birinin ölümü, istifası veya üyeliğinin düşürülmesi hallerinde en çok oyu almış olan yedek üye onun yerine geçer.
İl Başkanı, İl Yönetim Kurulu Üyeleri ile İl Disiplin Kurulu Üyeleri, Merkez Karar Yönetim Kurulu tarafından kısmen ya da tamamen aşağıdaki hallerin varlığı halinde işten el çektirilebilirler. Merkez Karar Yönetim Kurulu tarafından kısmen el çektirme halinde boşalan üyelerin yerine yedek üyeler geçerler. İl yönetimlerinin toptan istifası veya toptan işten el çektirilmesi halinde, Merkez Karar Yönetim Kurulu geçici yönetimi oluşturur ve 45 gün içerisinde yeni il kurullarının oluşturulması için İl Kurultayı’nı toplantıya çağırır. Sadece İl Başkanı’nın işten el çektirilmesi hallerinde İl Yönetim Kurulu kendi arasından gizli oyla yeni başkanı seçer. Bu halde İl Kurultayı’nın toplanması mecburiyeti yoktur. Merkez Karar Yönetim Kurulu işten el çektirme kararını üye tam sayısının üçte ikisinin çoğunluğu ile almak zorundadır.
İşten el çektirme sebebiyle toplanmak zorunda kalan İl Kurultayı, bu toplantıyı yeni delegeler seçilmemişse, eski delegelerle yapar.
Kısmen ya da tamamen işten el çektirmeyi gerekli kılan haller şunlardır:
Üst üste üç defa İl Yönetim Kurulu toplantısına İl Yönetim Kurulu’nca kabul edilecek haklı bir mazereti olmaksızın katılmayan üyenin üyeliği, İl Yönetim Kurulu’nun üye sayısının üçte iki çoğunluğu ile sona